جمله سنّت گويند بر قارى و مستمع . و در تفصيل آن خلاف است ميان ايشان ، و اين چهار سورت را « عزايم » خوانند ، و خواندن اين سورتها حرام است حايض را و جنب را ، و اين چهار سورت در فرايض نشايد خواندن بنزديك ما و اين انفراد ماست . و سجدهء سهو هم چهار جاى بايد كردن : هر كه در نماز به نسيان سخن گويد ، و هر كه در دو ركعت نخستين سلام باز دهد به نسيان ، و هر كه شاكّ بود از ميان چهار ركعت و پنج ركعت ، بنابر چهار نهد و پس از سلام دو سجدهء سهو كند ، و هر كه يك سجده رها كند از دو ركعت باز پسين به سهو ، و يادش نيايد تا آن ركوع [ 58 - ر ] كه از پس آن بود بكند از پس آنكه سلام باز دهد ، قضاى آن سجده باز كند و دو سجدهء ( 1 ) سهو بكند . و مذهب شافعى آن است كه : هر كجا زيادتى كند يا نقصانى در نماز ، سجدهء سهو بايد كردن ، و مذهب ابو حنيفه همچنين ( 2 ) ، جز كه او زيادتى نگويد آن را كه در نماز جهر كند در جاى اخفات و يا اخفات كند در جاى جهر و در ترك تكبيرات نماز عيد . و مذهب مالك ، هر سهوى كه در نماز افتد ، جبران به سجدهء سهو كند ، و سجدهء سهو بنزديك ما واجب است ، و مذهب مالك همچنين است ، و مذهب شافعى و بيشتر اصحاب ابو حنيفه سنّت است . و امّا سجدهء شكر ، مستحبّ است و در اواخر نماز از فرايض و سنن ، چه در اخبار اهل البيت - عليهم السّلام - چنين ( 3 ) آمد كه : علامات المؤمن خمس : صلاة - الإحدى ( 4 ) و الخمسين ( 5 ) و زيارة الاربعين ( 6 ) و التّختّم فى اليمين ( 7 ) و تعفير ( 8 ) الجبين و الجهر ببسم اللَّه الرّحمن الرّحيم ، گفت : علامت مؤمن پنج چيز است : آن كه نماز پنجاه و يك ركعت در شبان روز فريضه و سنّت ( 9 ) به پاى دارد و زيارت اربعين بكند ، يعنى زيارت حسين -

--> ( 1 ) . همهء نسخه بدلها : و سجده . ( 2 ) . دب ، آج : همچونين . ( 3 ) . دب ، آج ، لب ، فق ، مب : خبر . ( 4 ) . مج : ندارد ، اساس نيز در حاشيه افزوده است . ( 5 ) . آج ، مر : و خمسين . ( 6 ) . آج ، لب ، فق ، وز ، مب : اربعين . ( 7 ) . همهء نسخه بدلها : باليمين . ( 8 ) . اساس : نير ، با توجّه به نسخهء مج و ديگر نسخه بدلها و مفهوم عبارت تصحيح شد . ( 9 ) . مر : از فرايض و سنن .